Δακτυλίδι του Μανουήλ Αγαπητού

Βαρύ χρυσό δακτυλίδι με δισκοειδή σφενδόνη. Στο κέντρο της ένας αετός, του οποίου το σώμα σχηματίζει καμπύλη, κρατεί με τα νύχια του ένα μικρότερο πτηνό, έτοιμος να το ραμφίσει. Το σώμα των δύο πτηνών είναι στικτό, οι φτερούγες τους χαρακτές. Την παράσταση περιβάλλει στικτό πλαίσιο και, έξω από αυτό, η αντίστροφα χαραγμένη επιγραφή: ΜΑΝΟΥΗΛ Ο ΑΓΑΠΗΤΟC. Ο αντίστροφος τρόπος χαράξεως της επιγραφής δείχνει ότι το δακτυλίδι χρησίμευε και ως σφραγίδα. Η στεφάνη του δακτυλιδιού είναι διακοσμημένη με επίπεδο αλυσοειδές πλέγμα και καταλήγει σε δύο δρακοντοκεφαλές που πλαισιώνουν τη σφενδόνη.

Το θέμα του αετού που ραμφίζει ένα μικρότερο πτηνά απαντά ήδη από τη μεσοβυζαντινή περίοδο, ο σχεδιασμός όμως και η εκτέλεση της παραστάσεως θυμίζουν περισσότερο ανάλογα δακτυλίδια του 14ου και του 15ου αιώνα.

Υπάρχουν πολλές μνείες της οικογένειας των Αγαπητών σε έγγραφα του 14ου αιώνα. Ένας Μανουήλ Αγαπητός, διάκονος και γραφέας, μνημονεύεται σε έγγραφο τον 1370. Πιθανότατα το δακτυλίδι αυτό να ήταν η σφραγίδα του.

Κ. Σκαμπαβίας